Hoer

vrijdag 06 oktober 2006 | Column | archief
Schelden is, ongetwijfeld, een van de meest individuele uitingsvormen van de mens. Sterker nog. Het is een van de dingen die ons mens maakt. Ik scheld, dus ik ben. Dieren schelden niet. Dieren dreigen, en dieren gaan over op de aanval. Schelden voorkomt dat soort nutteloos geweld. Of lokt het uit, trouwens, maar dat heeft dan weer met intelligentie te maken, ook een van de dingen die ons mens maakt.

Iemand die scheldt zegt iets over de persoon die hij uitscheldt, maar nog meer over zichzelf. Over zijn woordenschat bijvoorbeeld, over zijn referentiekader, over hoe hij de ander ziet en in welke context. Tijdens een wedstrijd van mijn voetbalelftal Overamstel 3 tegen het 4e van FIT, een elftal vol dikbuikige agressieve taxichauffeurs zoals er wel meer rondlopen in de 5e reserveklasse van de NoordHollandse onderbond, kreeg onze rechtshalf, een tamelijk eminente jongeman, het aan de stok met een van de behaarde tegenstanders. Hij tergde de taxichauffeur, die rood aanliep, in zijn brein groef en uit het diepst van zijn ziel, met al het gal dat in zijn vlezige lijf zat, onze rechtshalf uitschold voor, jawel, “volkskrantlezer”.

 

Binnen deze context van individualiteit is het een uitdaging om op zoek te gaan naar het meest universele scheldwoord. Een scheldwoord voor alle mensen, voor alle situaties, en, belangrijk, een scheldwoord dat altijd grappig bedoeld kan zijn, want schelden is vooral grappig, anders waren we hier niet. Wat is het grappigste scheldwoord aller tijden? Mijn voorstel is: Hoer!

 

Waarom Hoer? Ik moet hier meteen bij vermelden dat deze nominatie voortkomt uit ervaring, uit de praktijk, het is een woord dat ik zelf graag en veel gebruik, en dat de rest van mijn betoog een poging tot theorie is, een theorie die achter deze praktijk aanhobbelt.

 

Laten we eens kijken: Ten eerste is hoer kort. En dat is belangrijk voor een scheldwoord. Dat het lekker bekt en fel kan worden uitgesproken. Kankerteef, teringwijf, droplul, kutmarokkaan, taxichauffeur, het wordt allemaal al snel omslachtig, terwijl schelden juist to the point moet zijn om het optimale effect te bereiken. Volkskrantlezer eist te veel van de stembanden, de concentratieboog en het uithoudingsvermogen van de schelder en de uitgescholdene.

 

Verder is hoer op bijna niemand praktisch van toepassing, en ook dat is belangrijk bij schelden. Het is niet interessant om de paus voor paus uit te schelden, balkenende voor premier, , ali b voor een rappende excuusmarokkaan, pino voor een blauwe nepvogel, seedorf voor een penaltykiller, of verdonk voor moordenaar. Volkskrantlezer is ook in deze onbruikbaar omdat veel mensen het zijn. In de context van mijn vriend was het juist komisch omdat hij het nrc leest, en volkskrantlezers als plebs beschouwd. De taxichauffeur had m onderschat, en daarmee, onbewust, beledigd.

 

En, en dat is misschien wel het belangrijkste: Iemand een hoer noemen is heel erg. Onderschat dat niet. En schrik er vooral niet voor terug. Dat is juist de reden dat het grappig wordt. De stijlfiguur van de hyperbool. Zodra je iemand voor hoer uitmaakt, zal deze persoon natuurlijk schrikken. “Dat is nogal wat wat je daar zegt”, is de eerste natuurlijke reactie. Maar de persoon zal ook meteen begrijpen dat je niet echt denkt dat hij of zij een hoer is. Bij zachtere scheldwoorden als trut, lul, of klootzak is zoiets veel troebeler. Die scheldwoorden zou je nog wel eens kunnen menen. Mongool is bij sommige mensen een twijfelgeval trouwens. Bij hoer is dat overduidelijk niet het geval. Ergo, het betreft hier een schokeffect, wat in de meeste gevallen leidt tot een kort moment van spanning, en vervolgens, op het moment van de realisatie van de hyperbool, tot het weglachen van de spanning. Het punt is gemaakt, het schokeffect bereikt, en de lach is de gezonde relativering van al die dingen in ons leven die wij zo belangrijk achten, zoals in dit geval ons ego.

 

In deze is het belangrijk om te vermelden dat hoe groter de afstand tussen de persoon en de prostitutie is, hoe groter het effect, en, in het juiste geval van relativering, hoe harder de lach. Koningin Beatrix uitmaken voor hoer is dus grappiger dan bijvoorbeeld Sylvie Meis, Katja Schuurman, Georgina Verbaan, Halina Rein Froukje de Both, Maud, Hind, en vul allemaal maar je eigen one-night stands in…..

 

Probeer het eens. Vandaag bijvoorbeeld. Loop op iemand af, knoop een praatje aan, en laat terloops het woord hoer vallen. Terloopsheid is beter dan de frontale benadering. Dus niet “hoer, hoer” schreeuwend door de kroeg rennen, maar terloops in een gesprek het woord laten vallen.

Bijvoorbeeld: “hoe is het trouwens op je werk, hoer?”

“sorry, maar waar zijn de toiletten, hoer?

“wat kost die kalender eigenlijk, hoer?”

“nog geneukt de laatste tijd, hoer?”

“en verder blijf ik van mening dat carthago vernietigd moet worden. HOER!”

 

Succes.

Geschreven en uitgeproken bij de presentatie van Eerste Nederlandse Scheldkalender.

Archief

blijf op de hoogte van ernst